ICTnews: báo công nghệ nhanh mà đáng tin
ICTnews là tờ báo điện tử công nghệ của Báo Bưu điện Việt Nam, thuộc Bộ Thông tin và Truyền thông. Sinh Vũ dựng logo và toàn bộ giao diện để tờ báo mới ra đời này đưa tin mỗi ngày vừa nhanh vừa đáng tin.

Vấn đề
Năm 2007, Internet ở Việt Nam phát triển rất nhanh. Ngành công nghệ thông tin cần một kênh tin chính thống, ra tin kịp tốc độ ấy. Báo Bưu điện Việt Nam, cơ quan báo chí của Bộ Thông tin và Truyền thông, lập ICTnews để làm việc này. Đó là tờ báo điện tử chuyên về công nghệ, ra tin nhanh, đưa được cả tiếng nói của cơ quan quản lý lẫn của thị trường.
Nhưng tờ báo bắt đầu từ gần như con số không: chỉ có vài người và những trang giấy trắng. Việc giao cho Sinh Vũ không phải vẽ một cái logo cho đẹp. Sinh Vũ phải dựng cả nhận diện lẫn bộ khung giao diện cho tờ báo mới ra đời. Nhận diện gồm logo và màu sắc, để người đọc tin ngay từ lần nhìn đầu tiên. Bộ khung là hệ thống trang đủ ngăn nắp để mỗi ngày đăng tin không bị rối. Cả hai phải vừa đúng chuẩn mực của một cơ quan thuộc Bộ, vừa nhanh nhẹn như tin công nghệ.
Cách làm
Trước khi vẽ nét nào, Sinh Vũ hỏi xem tờ báo muốn được người đọc nhìn nhận thế nào. ICTnews chịu hai áp lực trái chiều. Là cơ quan thuộc Bộ, tờ báo phải chững chạc, đáng tin. Nhưng là báo tin công nghệ, tờ báo cũng phải nhanh, tỉnh, không được khô như công báo (tờ đăng văn bản của nhà nước). Lệch về phía nào cũng hỏng. Quá nghiêm thì xa người đọc, quá xổi thì mất uy tín.
Sinh Vũ chọn cho ICTnews vị trí ở giữa: chính thống mà vẫn nhanh. Vị trí ấy trở thành thước đo cho mọi quyết định thiết kế, từ độ đậm của logo, màu đỏ báo hiệu tin nóng, đến cách bố trí trang. Mỗi lần phân vân, Sinh Vũ quay lại hỏi: cách nào giữ được cả sự tin cậy lẫn tốc độ?
Thứ người đọc nhìn thấy đầu tiên phải làm được một việc: khiến họ tin. Vì vậy logo ICTnews được rút về hình đơn giản và chắc nhất có thể, gồm hai khối chữ đặt cạnh nhau. ICT dựng bằng nét vuông vức, đặc và vững như nền móng. NEWS nằm trên nền đỏ, màu của tín hiệu nóng, của tin vừa về. Nhìn vào là thấy ngay hai điều tờ báo hứa với người đọc: đáng tin và nhanh.
Quanh logo, Sinh Vũ thêm vừa đủ chữ để logo dùng được ở mọi nơi. Dải chữ phía trên ghi rõ đây là báo điện tử của Báo Bưu điện, cho thấy cơ quan chủ quản đứng sau tờ báo. Dòng chữ phía dưới nói về tin nhanh công nghệ thông tin và truyền thông, cho biết thẳng tờ báo làm gì. Chữ trong logo được giữ đủ dày để không bị vỡ khi thu nhỏ thành favicon (biểu tượng nhỏ hiện trên thẻ trình duyệt). Điều này quan trọng vì trên màn hình, logo phần lớn thời gian xuất hiện ở cỡ rất nhỏ.
Giá trị của bộ nhận diện ấy thể hiện ngoài đời thực. Mỗi sáng người đọc lướt qua hàng chục trang tin. Khối chữ đỏ đen ấy đủ khác để được nhận ra, đủ chững chạc để được tin, ngay trước khi họ đọc tiêu đề đầu tiên.

Có logo rồi, tờ báo cần một nơi để hoạt động mỗi ngày. Sinh Vũ thiết kế trang chủ ICTnews theo đúng cách người đọc báo mạng thời đó lướt mắt. Tin mới và tin nổi bật nằm trên cùng, rồi đến tiêu điểm, sản phẩm công nghệ, video. Xen giữa là những mục quen thuộc như thời tiết, giá vàng, chứng khoán. Bên lề là hàng chuyên mục rõ ràng như di động, máy tính, điện tử, để ai tìm gì cũng thấy đường.
Trang bài được dựng để dễ đọc và dễ lướt: tiêu đề lớn, ảnh dẫn đầu bài, phần nội dung thoáng, cột bên phải gợi ý tin liên quan để giữ người đọc ở lại lâu hơn. Mọi thứ nhằm giúp người đọc đi một mạch từ đầu đến cuối bài. Với tin nhanh, mỗi giây người đọc phải nghĩ xem bấm vào đâu là một giây có thể mất họ.

Một tờ báo cần đẹp, và cũng cần tự nuôi được mình. Vì vậy trong lúc dựng giao diện, Sinh Vũ làm sẵn các khung đặt quảng cáo theo kích thước chuẩn của ngành: dải ngang trên đầu trang, cột dọc cao ở bên lề, các ô chữ nhật xen giữa dòng tin. Những chỗ này được tính trước trong bố cục. Nhờ đó toà soạn bán được quảng cáo mà trang không bị vỡ, và không phải chắp vá mỗi lần có khách.
Quan trọng hơn, trang chủ, trang chuyên mục và trang bài đều được dựng từ cùng một bộ khung và những thành phần dùng lại được. Toà soạn chỉ có vài người mà phải ra tin liên tục. Vì vậy sự thống nhất này giúp tờ báo chạy nhanh mà không loạn. Khi thêm chuyên mục hay mở trang mới, mọi thứ vẫn khớp với nhau.
Tờ báo lớn lên thì bộ nhận diện cũng cần lớn theo. Khi ICTnews đã có chỗ đứng, Sinh Vũ tinh chỉnh lại nhận diện và giao diện cho phù hợp một toà soạn đã trưởng thành. Logo gọn hơn và thẳng hàng hơn để vừa thanh tiêu đề. Măng-sét (phần cuối trang ghi thông tin toà soạn) ghi đủ cơ quan chủ quản, tổng biên tập và giấy phép, đúng chuẩn mực của một tờ báo chính danh. Hàng chuyên mục cũng được sắp lại theo các mảng nội dung đã rõ, từ thời sự, viễn thông đến phần cứng, phần mềm, bảo mật.
Một hệ nhận diện tốt lớn lên bằng cách chỉnh dần cho chặt, thay vì làm lại từ đầu. Khối tin đỏ đen buổi đầu vẫn được giữ, chỉ chững chạc hơn. Người đọc quen mặt vẫn nhận ra tờ báo mình tin, còn tờ báo đã ra dáng một cơ quan báo chí thực thụ.

Quá trình
Chính thống mà nhanh
Sinh Vũ chọn cho ICTnews vị trí giữa sự chững chạc của cơ quan thuộc Bộ và tốc độ của tin công nghệ, rồi lấy đó làm thước đo cho mọi quyết định thiết kế.
Khối tin ICT NEWS
Logo hai khối chữ đỏ đen đi kèm các phiên bản logo và quy tắc sử dụng, để nhận ra được ở mọi cỡ, từ thanh tiêu đề đến favicon.
Trang chủ, chuyên mục, trang bài
Sinh Vũ dựng hệ trang cho cả toà soạn, kèm khung quảng cáo chuẩn, để tờ báo vừa dễ đọc vừa tự nuôi được mình.
Bản tinh gọn
Khi tờ báo lớn, nhận diện và giao diện được chỉnh lại gọn và chuẩn mực hơn, vẫn giữ khối tin quen thuộc.
Kết quả
Từ vài người và trang giấy trắng, ICTnews có gương mặt đọc là tin và bộ khung để mỗi ngày ra tin không loạn. Suốt những năm ấy, nó thành kênh tin công nghệ được cơ quan quản lý, doanh nghiệp và Anh / Chị đọc tin cậy. Năm 2011, ICTnews hợp nhất vào Infonet để bước sang chặng mới.
Giá trị sâu nhất nằm ở nền tảng đằng sau logo và giao diện. Nhờ nền tảng vững, một cơ quan báo chí còn non trẻ có thể chạy nhanh. Nhận diện và khung trang được dựng đủ chắc để toà soạn không phải nghĩ lại mỗi khi thêm chuyên mục hay bán một vị trí quảng cáo. Nhờ vậy toà soạn tập trung vào điều quan trọng nhất: đưa tin kịp thời.
Tờ báo ICTnews lên hình
Toàn cảnh trang chủ ICTnews, từ đầu trang xuống tới măng-sét ghi cơ quan chủ quản là Bộ Thông tin và Truyền thông. Bố cục chia tầng rõ ràng, hàng chuyên mục quen thuộc, có khối tiện ích và khung quảng cáo dựng sẵn để toà soạn ra tin mỗi ngày mà không bị rối.



Làm theo nguyên lý này phải đánh đổi gì
ICTnews xuất bản theo từng giờ, không ai có thời gian mở cẩm nang, nên mọi quy chuẩn được đưa thẳng vào khung trang và ô ảnh. Đổi lại, toà soạn mất phần tự do mỗi lần muốn làm khác đi.
Sản phẩm của Anh / Chị có giống ICTnews ngày đầu?
Kể Sinh Vũ nghe điều đang khiến Anh / Chị bận tâm về hình ảnh của sản phẩm. Sinh Vũ sẽ chỉ ngay hướng đi phù hợp.
