Thuê thợ chụp theo buổi hay làm cả quy trình có concept?

Câu hỏi này Sinh Vũ nhận thường xuyên, và câu trả lời gần như lúc nào cũng bắt đầu bằng một câu hỏi ngược: thương hiệu của Anh / Chị hiện có bộ định hướng hình ảnh chưa, và trong team có ai đủ năng lực ngồi tại chỗ điều phối buổi chụp không? Hai yếu tố đó quyết định phần lớn lựa chọn hợp lý.

Hai hướng phục vụ hai nhu cầu khác nhau

Thuê thợ chụp theo buổi là mua năng lực thực thi kỹ thuật. Photographer giỏi biết ánh sáng, bố cục, thiết bị. Nhưng anh ấy không tự nhiên biết thương hiệu của Anh / Chị cần truyền tải điều gì, màu nào phù hợp bộ nhận diện, hay ảnh sẽ được dùng trên kênh nào theo cách nào.

Làm cả quy trình có concept là mua năng lực định hướng và thực thi cùng lúc. Có người chịu trách nhiệm từ bước xác định mục tiêu hình ảnh, chọn phong cách, dàn dựng, đến việc đảm bảo ảnh đầu ra khớp với chiến lược thương hiệu đã đặt ra. Hai hướng này không phải tốt hơn hay kém hơn nhau, mà phục vụ hai tình huống khác nhau.

Khi nào chọn thợ chụp lẻ

Hướng này hợp lý khi Anh / Chị đã có visual guideline (bộ định hướng hình ảnh) chi tiết và có người trong team có thể làm art direction tại chỗ, tức là người biết nhìn vào ảnh vừa chụp và nói được cụ thể: cần điều chỉnh cái gì, vì sao.

• Cần bổ sung thêm vài ảnh vào kho đã có, không thay đổi phong cách.
• Sản phẩm đơn giản, chụp trên nền trắng hoặc theo công thức đã định sẵn và đã được kiểm chứng.
• Ngân sách ưu tiên ở khâu khác, và đội ngũ nội bộ đủ tự tin điều phối.

Điều kiện tiên quyết ở đây là "có người nội bộ đủ năng lực". Nếu điều kiện đó không có, hướng này trở thành rủi ro thay vì tiết kiệm.

Khi nào làm cả quy trình có concept

Hướng này phù hợp khi thương hiệu chưa có visual guideline, đang tái định vị, hoặc cần xây dựng thư viện ảnh dùng trong nhiều kênh suốt một đến hai năm tới.

• Lần đầu làm ảnh thương hiệu bài bản, chưa có quy trình sản xuất visual.
• Sản phẩm hoặc dịch vụ phức tạp, cần dàn dựng công phu để truyền tải đúng giá trị.
• Cần ảnh đồng bộ qua nhiều buổi chụp khác nhau theo thời gian.
• Không có người nội bộ đảm nhận được vai trò art direction tại chỗ.

Trong những trường hợp này, tiết kiệm bằng cách bỏ bước concept thường dẫn đến phải chụp lại. Và chi phí chụp lại, tính cả ekip, location, model, thường cao hơn chi phí làm đúng từ đầu.

Lỗi thường gặp nhất

Sinh Vũ gặp một vài lỗi lặp đi lặp lại đủ nhiều để đáng nhắc ở đây.

• Thuê thợ chụp lẻ mà không có brief: mỗi buổi một phong cách, kho ảnh tích lũy được nhưng không dùng chung được vì thiếu nhất quán.
• Nhầm lẫn giữa thợ chụp giỏi và creative director (người chỉ đạo sáng tạo): kỹ thuật chụp tốt không đồng nghĩa với ảnh phù hợp chiến lược thương hiệu.
• Giao hết kỳ vọng cho photographer mà không thỏa thuận rõ vai trò từ trước. Anh / Chị kỳ vọng anh ấy vừa chụp vừa concept, vừa styling, vừa điều phối, nhưng không có hợp đồng nào ghi điều đó.
• Tiết kiệm ở bước concept rồi phải trả giá ở bước làm lại. Chi phí sửa lỗi tăng theo từng giai đoạn sản xuất, lỗi phát hiện sau khi chụp xong luôn tốn kém hơn lỗi phát hiện ở bước lên kế hoạch.

Không có brief rõ ràng là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến sản phẩm sáng tạo không đúng kỳ vọng, phải sửa tốn kém hoặc làm lại.

Nguyên tắc Creative Brief, giáo trình quản lý sáng tạo

Góc nhìn của Sinh Vũ

Sinh Vũ không cầm máy ảnh. Vai trò là Creative Director và điều phối ekip thực thi. Điều đó có nghĩa là Sinh Vũ chịu trách nhiệm về tính nhất quán và chiến lược của toàn bộ đầu ra hình ảnh, không chỉ chất lượng kỹ thuật từng tấm.

Với thương hiệu đã có visual guideline rõ và người nội bộ đủ năng lực, thuê photographer trực tiếp là lựa chọn hợp lý và tiết kiệm hơn. Sinh Vũ sẽ nói thẳng điều đó khi tư vấn thay vì cố thuyết phục Anh / Chị dùng dịch vụ không cần thiết.

Ngưỡng để làm việc cùng Sinh Vũ là khi thương hiệu cần cả quy trình lẫn sự nhất quán dài hạn. Đó là nhu cầu khác, và đáng được giải quyết theo cách khác.

Câu hỏi thường gặp

Nếu không có người nội bộ làm art direction thì sao?

Nếu không có người nội bộ đủ năng lực làm art direction (chỉ đạo hình ảnh tại chỗ), thuê thợ chụp lẻ rất dễ ra ảnh đẹp kỹ thuật nhưng không khớp phong cách thương hiệu. Trong trường hợp này, làm cả quy trình có concept là lựa chọn an toàn hơn vì có người chịu trách nhiệm về tính nhất quán từ đầu đến cuối. Giao toàn bộ kỳ vọng cho photographer mà không thỏa thuận rõ vai trò từ trước là lỗi phổ biến nhất Sinh Vũ gặp khi tư vấn.

Làm cả quy trình có concept có tốn kém hơn nhiều không?

Làm cả quy trình có concept tốn nhiều thời gian chuẩn bị hơn và chi phí trả trước cao hơn so với thuê thợ chụp lẻ một buổi. Tuy nhiên, chi phí sửa lỗi tăng dần theo từng giai đoạn. Phát hiện vấn đề ở bước concept tốn ít tiền hơn rất nhiều so với phát hiện sau khi đã chụp xong và phải thuê lại ekip, location, model. Với thương hiệu đang xây dựng thư viện ảnh dùng dài hạn, làm đúng một lần thường rẻ hơn làm lại nhiều lần.

Sinh Vũ có trực tiếp cầm máy chụp không?

Không. Sinh Vũ đảm nhận vai trò Creative Director (người chỉ đạo sáng tạo), chịu trách nhiệm về định hướng và tính nhất quán của toàn bộ đầu ra hình ảnh, đồng thời điều phối ekip thực thi gồm photographer, stylist và các vai trò liên quan. Mô hình này tách biệt giữa chỉ đạo sáng tạo và thực thi kỹ thuật, phổ biến trong sản xuất ảnh thương mại và thời trang quốc tế.